Hakan Fidan’dan İsrail’e Net Uyarı

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Mısır’da düzenlenen Türkiye-Mısır Ortak Planlama Grubu Toplantısı sonrası kritik açıklamalarda bulundu. Gazze Barış Planı’nda İsrail’in tutumsuzluğunu eleştiren Fidan, arabulucu ülkelerin radikal adımlar atabileceğini vurguladı. Ankara ile Kahire hattında ekonomi, ulaştırma ve savunma alanlarında tarihi anlaşmalara imza atıldı.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Mısır Dışişleri Bakanı Bedir Abdülati ile El Alameyn kentinde bir araya gelerek Türkiye-Mısır Ortak Planlama Grubu İkinci Toplantısı’na eş başkanlık etti. Bölgesel diplomasi trafiğinin merkezinde yer alan kritik görüşmenin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında, Doğu Akdeniz’den Gazze krizine, ticaret hedeflerinden bölgesel savunma ittifaklarına kadar birçok hayati konu detaylıca ele alındı.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Gazze’deki insani krizin ve barış görüşmelerinin gidişatının artık sadece bölgesel değil, küresel bir güvenlik meselesine dönüştüğünü vurguladı. Müzakere süreçlerinde Filistin tarafının tüm taahhütlerine sadık kaldığını belirten Fidan, İsrail hükümetinin provokatif tutumunu sert bir dille eleştirdi.

GAZZE BARIŞ PLANINDA KRİTİK EŞİK VE RADİKAL ADIM SİNYALİ

Bakan Fidan, Türkiye, Mısır, Katar ve ABD’nin yürüttüğü arabuluculuk faaliyetlerinde hassas bir dönemeçte olunduğunu ifade etti. Filistin tarafının büyük fedakarlıklar göstererek barış zeminine katkı sağladığını dile getiren Fidan, İsrail Başbakanı Netanyahu ve yönetiminin süreci tıkamaya yönelik hamleler yaptığını söyledi.

İkinci aşamaya geçiş sürecinde İsrail’in yapıcı adımlar atmaması durumunda arabulucu ülkelerin tutum değiştirebileceğini belirten Fidan, şu ifadeleri kullandı:

“İkinci aşamaya geçişte Filistin tarafının taahhütlerini tutmasına rağmen İsrail’in bundan sonra adım atmaması, biz ve diğer arabulucuları bu süreçle alakalı ortaklaşa radikal bir adım atmaya itebilir. Bu konuda ABD’nin İsrail’e gerekli baskıyı uygulamasını bekliyoruz. Aksi takdirde Türkiye, Katar ve Mısır olarak atmamız gereken radikal adımlar olacaktır. Bu, halklarımıza ve Filistinli kardeşlerimize karşı sorumluluğumuzdur.”

TİCARETTE 15 MİLYAR DOLARLIK HEDEF VE YENİ ANLAŞMALAR

Türkiye ile Mısır arasındaki ekonomik ilişkilerin güçlendiğine dikkat çeken Fidan, ikili ticaret hacminde belirlenen 15 milyar dolarlık hedefe ulaşma kararlılığını yineledi. Bu doğrultuda Mısır Yatırım ve Dış Ticaret Bakanı Muhammed Ferih Salih ile Serbest Ticaret Anlaşması’nı tadil eden karar imzalandı.

İmzalanan bu yeni düzenlemeyle birlikte iş insanlarının ticari faaliyetlerini çok daha elverişli koşullarda sürdürmesi hedefleniyor. Ayrıca Mısır, Türkiye ile Afrika kıyı ülkeleri arasındaki ulaştırma bağlantısallığını güçlendirmeyi amaçlayan iş birliği mutabakat zaptına da resmi olarak katılım sağladı.

Bakan Fidan, 29 Temmuz’da Dimyat Limanı’nda iki LNG gemisini hedef alan İHA saldırısını kınayarak, Mısır yönetiminin olay karşısında sergilediği sağduyulu ve sorumlu devlet aklını takdir ettiklerini belirtti. Konuşmasında Mısırlı futbolcu Muhammed Salah’a Türkiye’de gösterilen yoğun ilgiye de değinen Fidan, iki halk arasındaki güçlü bağların altını çizdi.

DOĞU AKDENİZ’DE İŞ BİRLİĞİ VE DENİZCİLİK VİZYONU

Doğu Akdeniz’deki gelişmeleri değerlendiren Bakan Fidan, Türkiye’nin bölgede gerilim ve kamplaşma yerine diplomasiyi ve iş birliğini savunduğunu belirtti. Doğu Akdeniz’in en uzun kıyı şeridine sahip iki büyük ülkesi olan Türkiye ve Mısır’ın denizcilik alanındaki ortaklığını geliştirme arzusu vurgulandı.

Askeri temasların, karşılıklı ziyaretlerin ve müşterek tatbikatların ikili ilişkilere ivme kazandırdığını ifade eden Fidan, Doğu Akdeniz’deki güç dengelerine ilişkin soruya yanıt verirken İsrail, Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Kesimi (GKRY) arasındaki ittifaka dikkat çekti. Bölge dışı ya da bölge içi bloklaşmaların Türkiye ve Mısır’ı kapsayan jeopolitik gerçekliği değiştiremeyeceğini belirtti.

MEKKE İTTİFAKI VE BÖLGESEL SAHİPLENME RUHU

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’na ilişkin değerlendirmelerde bulunan Fidan, kurulan yapının hiçbir üçüncü ülkeye karşı hedef alma amacı taşımadığını vurguladı. Bölge sorunlarının bölge ülkeleri tarafından çözülmesi gerektiği anlayışını “bölgesel sahiplenme” olarak tanımlayan Fidan, dışarıdan kurtarıcı bekleme döneminin sona ermesi gerektiğini ifade etti.

Mısır’ın bölgesel güvenlik, istikrar ve kalkınma hamlelerinde Türkiye’nin “doğal ortağı” olduğunu söyleyen Fidan, ilerleyen süreçte bu durumun resmi ortaklık boyutuna taşınacağını belirtti. Ayrıca Türkiye, Mısır ve bölgesel paydaşların yer aldığı “Regional 4” platformunun, liderler düzeyinde kararları hızlıca hayata geçirme noktasında aktif olarak çalışmaya devam ettiği aktarıldı.

KIZILDENİZ VE HÜRMÜZ BOĞAZI’NDA SEYİR GÜVENLİĞİ

Bölgesel deniz ticaretinin güvenliği konusunun da masaya yatırıldığı görüşmede Fidan, Hürmüz Boğazı ve çevresinde ticari gemilere yönelik gerçekleşen saldırıların küresel lojistik hatlarını tehdit ettiğini belirtti. ABD ile İran arasındaki gerilimin düşürülmesi, ateşkes ortamının yeniden tesisi ve Hürmüz Boğazı’nın güvenli seyrüsefere tamamen açılması yönündeki temenniler dile getirildi. Sudan’da devam eden iç çatışmaların sonlandırılması ve sivil halkın yaşadığı insani krizin hafifletilmesi için uluslararası toplumla yürütülecek ortak adımlar görüşüldü.

Zirve sonunda iki ülke heyetleri arasında “Ortak Planlama Grubu İkinci Toplantısı Tutanağı”, “Serbest Ticaret Anlaşması Menşe Protokolü Tadil Kararı” ve “Afrika Kıyı Ülkeleri Ulaştırma Bağlantısallığı Katılım Belgesi” resmi törenle imzalandı.

ANKARA-KAHİRE HATTINDA BÖLGESEL İSTİKRAR İÇİN YENİ DÖNEM

Türkiye ve Mısır arasında El Alameyn’de gerçekleşen bu üst düzey temas, iki ülkenin sadece ikili ticarette değil, Doğu Akdeniz’den Gazze’ye kadar uzanan geniş bir coğrafyada kilit rol oynadığını bir kez daha kanıtladı. 2028 yılında düzenlenecek Yüksek Düzeyli Stratejik İş Birliği Toplantısı’na giden yolda atılan bu adımlar, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’daki dengeleri diplomasiden yana değiştirecek güçlü bir iradeyi temsil ediyor. İsrail’e verilen net mesajlar ve Afrika ile kurulan köprüler, önümüzdeki dönemde bölgesel aktörlerin diplomasi masasındaki elini daha da güçlendirecektir.