Nöbetçi Eczaneler
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu, bilgilendirme ve açık rıza olmadan yapılan HIV ve hepatit testlerine ilişkin başvurunun, ayrımcılık yasağı kapsamında değerlendirilemeyeceğine hükmetti.
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK), bilgilendirme yapılmadan ve açık rıza alınmaksızın HIV ile Hepatit B ve C testleri uygulanarak pozitif sonucun e-Nabız sistemine işlendiği iddiasıyla yapılan başvurunun, ayrımcılık yasağı kapsamında incelenemez olduğuna karar verdi.
Sağlık Hizmetine Erişim Kriteri Esas Alındı
TİHEK’e yapılan başvuruda, başvurucu 2 Temmuz 2025’te cilt rahatsızlığı nedeniyle başvurduğu hastanede yalnızca “rutin testler” yapılacağının söylendiğini, ancak HIV ile Hepatit B ve C testlerinin bilgisi ve açık rızası olmadan gerçekleştirildiğini ileri sürdü. Test sonuçlarının kendisine bildirilmeden e-Nabız sistemine işlendiğini savunan başvurucu, özel nitelikli sağlık verilerinin aydınlatma ve rıza olmaksızın işlendiğini, hasta mahremiyetinin ihlal edildiğini ve bu durumun Anayasa ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne aykırı olduğunu iddia etti.
Kurul kararında, 6701 sayılı Kanun uyarınca TİHEK’in yalnızca ayrımcılık yasağı ihlallerini inceleyebileceği vurgulandı. Bu kapsamda değerlendirmede, başvurucunun sağlık durumu nedeniyle sağlık hizmetine erişiminin engellenip engellenmediğine bakıldığı belirtildi. Dosya içeriğine göre, HIV pozitifliğin tespit edilmesinin ardından başvurucunun sağlık hizmetinden yararlanmasının engellenmediği, hizmete erişimin reddedilmediği ya da kısıtlanmadığı kaydedildi.
Rıza alınmadan test yapılması ve sonuçların işlenmesi yönündeki iddiaların, kişisel verilerin korunması ve hasta hakları çerçevesinde ele alınabilecek nitelikte olduğu ancak bu hususların TİHEK’in görev alanında bulunmadığı ifade edildi. Bu gerekçelerle başvurunun kurumun görev kapsamına girmediği sonucuna varılarak ‘incelenemez’ kararı verildi.